Jonge man bij bos

Mediatietherapie

De gedragstherapie is een vorm van hulpverlening die ervan uit gaat dat we de dingen die we doen (oftewel, het gedrag dat we laten zien) bewust en onbewust leren van onze omgeving. Deze omgeving wordt gevormd door ouders en andere familieleden, maar ook buurtgenootjes, vriendjes en mensen op school zijn voor een kind ‘de omgeving’. Het aanleren van gedrag uit deze omgeving gebeurt bedoeld en onbedoeld.

Vormen van leren

In de gedragstherapie wordt er dus gebruik gemaakt van deze vormen van leren. Er wordt geprobeerd om nieuw, gewenst gedrag aan te leren door op gedrag anders te reageren.

De 3 belangrijkste manieren hiervoor zijn:

  • het belonen van gewenst gedrag
  • het negeren van ongewenst gedrag
  • het bestraffen van ongewenst gedrag

Waarom mediatietherapie?

Uit onderzoek blijkt dat mediatietherapie bij kinderen (4-12 jaar) met gedragsproblemen, ADHD en/of autismespectrumstoornissen de best bewezen behandeling is. Ouders hebben de grootste beïnvloeding en controle op het gedrag van kinderen. Ouders worden daarom tijdens de mediatietherapie gezien als coach van het kind. De behandelaar van Jonx werkt via de ouders, de mediatoren, om het gedrag van het kind te beïnvloeden.

Hoe werkt het?

Er zijn verschillende manieren om gedrag bij kinderen aan en af te leren, waarvan hierboven de belangrijkste al even genoemd werden. Het is vaak verleidelijk om bij gedragsproblemen terug te grijpen op straf. Bij mediatietherapie richten we ons juist op de positieve, gedragsstimulerende manieren van leren omdat dit vaak beter werkt. Later kan dan eventueel nog gebruik gemaakt worden van straf. Hieronder zullen we de verschillende manieren kort toelichten. Uiteraard spreekt je behandelaar deze vormen ook met je door.

Aanleren van gedrag:

  • Bekrachtiging
  • Shaping
  • Puntensysteem
  • Stimulus controle

Afleren van gedrag:

  • Uitdoving
  • Overcorrectie
  • Boete
  • Time out (afzondering)

Aanleren van een gedrag

Om kinderen nieuw gedrag aan te leren is beloning de meest belangrijke vaardigheid. Hiermee wordt positief, gewenst gedrag beloond waardoor je kind het positieve gedrag vaker laat zien. Wanneer je positief gedrag beloond zal dit ervoor zorgen dat je kind minder vaak negatief gedrag laat zien. Deze beloning kan bijvoorbeeld een knuffel, compliment of een sticker zijn.

Een speciale manier van belonen is de Engelse term voor ‘vormen’, ‘Shaping’ waarbij het positieve gedrag stap voor stap wordt aangeleerd.

Afleren van gedrag

Negeren of afleren van ongewenst gedrag kan allereerst worden bereikt door het te negeren. Doordat het kind geen beloning voor het ongewenste gedrag krijgt, zal het gedrag afzwakken. Aandacht geven aan je kind, dus ook mopperen, waarschuwen, boos kijken en dergelijke, is een vorm van aandacht waarmee je vaak onbedoeld gedrag bij je kind in stand houdt.

Belonen? Ja!

Het is belangrijk om tegelijk met het negeren van ongewenst gedrag het gewenste gedrag zoveel mogelijk te belonen. Alleen negeren geeft vaak geen snelle resultaten. In het begin zal het probleemgedrag soms wat toenemen.

Overcorrectie

Overcorrectie is wanneer je onmiddellijk van je kind het gewenste gedrag verlangt als deze ongewenst gedrag laat zien. Bij het vertonen van het gewenste gedrag beloon je het kind gelijk weer op een positieve manier. Het is een techniek om onacceptabel gedrag onmiddellijk om te zetten in gewenst gedrag.

Boete

Boete is een andere techniek om ongewenst gedrag te laten afzwakken. Het kind kan als straf geen beloning krijgen.

Time Out

Time out of afzondering kan gebruikt worden als het probleemgedrag niet genegeerd kan worden en ook niet beïnvloedbaar lijkt te zijn door overcorrectie of boete. Hierbij kun je denken aan driftbuien waarbij je kind op een neutrale en zakelijke manier kort op de gang wordt gezet.

Feedback
Jonx

is onderdeel van Lentis